ΡΙΝΟΦΥΜΑ: ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ, ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Rinofima

Τι είναι το ρινόφυμα;

Το ρινόφυμα, λέξη που προέρχεται από τη σύνθεση των λέξεων «ρίνη», δηλαδή μύτη και «φύμα», που σημαίνει βλάστημα, αναφέρεται σε διόγκωση της μύτης, που την καθιστά δύσμορφη και σε κάποιες περιπτώσεις και δυσλειτουργική. Η μύτη κοκκινίζει και πρήζεται, οι δερματικοί πόροι της διαστέλλονται και η επιφάνειά της καθίσταται ανώμαλη και γεμίζει σβόλους [Εικόνα 1]. Εάν το ρινόφυμα αφεθεί χωρίς θεραπεία παραμορφώνει το περίγραμμα και το σχήμα της μύτης που μεγεθύνεται και γίνεται βολβόσχημη.

ρινόφυμα

Από τι προκαλείται;

Η παραμόρφωση που προκαλεί το ρινόφυμα οφείλεται σε υπερτροφία, δηλαδή υπερβολική ανάπτυξη, των σμηγματογόνων αδένων και του συνδετικού ιστού στην περιοχή της μύτης. Τα αίτια που προκαλούν την εμφάνισή του όμως, δεν είναι πλήρως κατανοητά. Σε γενικές γραμμές, το ρινόφυμα θεωρείται ότι ανήκει σε μία από τις 4 υποκατηγορίες της ροδόχρου ακμής, ασθένεια της οποίας η αιτιολογία είναι επίσης ασαφής και στην οποία φαίνεται ότι εμπλέκονται διάφοροι περιβαλλοντικοί και γενετικοί παράγοντες.

Η υποκατηγορία στην οποία ανήκει το ρινόφυμα είναι η φυματώδης ροδόχρους ακμή. Xαρακτηρίζεται από πάχυνση του δέρματος και, εκτός της μύτης, ενδέχεται σπανιότερα να επηρεάσει το πηγούνι (γναθόφυμα), το μέτωπο (μετωπόφυμα), τα βλέφαρα (βλεφαρόφυμα) και τα αυτιά (ωτόφυμα). Θεωρείται πως η φυματώδης αποτελεί προχωρημένο στάδιο της ροδόχρου ακμής που επέρχεται κυρίως αν τα συμπτώματα της νόσου αγνοηθούν και η θεραπεία της παραμεληθεί για χρόνια επιτρέποντάς της να εξελίσσεται. Ωστόσο, ρινόφυμα έχει παρατηρηθεί κάποιες φορές και σε ασθενείς που δεν έπασχαν από ροδόχρου ακμή.

Ποιους επηρεάζει συνήθως;

Το ρινόφυμα θεωρείται μια σπάνια και ακραία εκδήλωση της ροδόχρου ακμής. Εντούτοις, παρότι η τελευταία συναντάται περισσότερο στις γυναίκες σε σχέση με τους άνδρες, το ρινόφυμα φαίνεται να προτιμά τους άνδρες άνω των 40 ετών και περισσότερο αυτούς με ανοιχτόχρωμο δέρμα. Η κοινή πεποίθηση ότι σχετίζεται με την κατανάλωση αλκοόλ δεν έχει αποδειχθεί επιστημονικά.

Παρότι έχουν υπάρξει και περιπτώσεις που σχετίζεται με την ανάπτυξη καρκίνου του δέρματος, το ρινόφυμα θεωρείται γενικά μια καλοήθης βλάβη. Μπορεί όμως να παρεμποδίζει την ομαλή λειτουργία της μύτης. Αυτό, σε συνδυασμό με τη δυσάρεστη παραμόρφωση του προσώπου και το επακόλουθο κοινωνικό άγχος που προκαλεί, είναι οι δύο βασικοί λόγοι για θεραπεία. Σε χώρες του εξωτερικού, η συχνή, αν και αβάσιμη, χρήση του όρου «a drinker’s nose», δηλαδή «η μύτη του πότη», για να περιγράψει το ρινόφυμα αλλά και η συχνή απεικόνιση των «κακών» στις ταινίες να πάσχουν από ρινόφυμα δημιουργεί δυσκολίες στην κοινωνική ζωή των νοσούντων που ανησυχούν για κοινωνικό στιγματισμό λόγω της εικόνας τους.

ρινόφυμα

Διάγνωση και θεραπεία

Η διάγνωση για το ρινόφυμα βασίζεται στην κλινική εικόνα του ασθενούς και γίνεται με δερματολογική εξέταση. Εξετάζεται επίσης στο μικροσκόπιο, χρησιμοποιώντας δείγμα από απόξεση δέρματος, η ύπαρξη των ακάρεων Demodex σε υπερβολικό αριθμό, καθώς αυτά θεωρείται ότι συμβάλλουν στην παθολογία της ροδόχρου ακμής.

H θεραπεία του ρινοφύματος περιλαμβάνει την καταπολέμηση του υπερβολικού αριθμού ακάρεων. Στη συνέχεια, επεμβατική ανάπλαση του δέρματος με LASER CO2 ή σε περιπτώσεις που υπάρχουν ευρυαγγείες, θεραπεία με LASER Nd:Yag και Pulsed Dye LASER.

Σημαντικό κομμάτι της θεραπείας είναι και η συμβουλευτική των ασθενών. Συνήθειες ή περιβαλλοντικά ερεθίσματα που μπορεί να πυροδοτήσουν την επανεμφάνιση του ρινοφύματος πρέπει να αποφεύγονται. Προτείνεται να δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην αντηλιακή προστασία. Nα αποφεύγονται οι ακραίες θερμοκρασίες, κάποιες πικάντικες τροφές και η κοπιώδης φυσική άσκηση, καθώς επίσης συνιστάται και η μείωση του άγχους.